Niestrawność, czyli dyspepsja, to zespół chorobowy objawiający się bólem lub dyskomfortem w górnej części jamy brzusznej. Jest ona spowodowana wieloma przyczynami w obrębie przewodu pokarmowego. Dolegliwości mogą występować okresowo lub utrzymywać się przez długi czas.

Większość ludzi może powiedzieć, że w swoim życiu miała objawy dyspeptyczne. Niestrawność nie jest groźna, lecz jeśli towarzyszą jej inne objawy i ma ona charakter przewlekły, może oznaczać poważną chorobę, dlatego nie należy jej lekceważyć.

OBJAWY NIESTRAWNOŚCI

Pacjent doświadcza objawów niestrawności, zwykle po obfitym posiłku.

Charakterystyczne objawy niestrawności:

  • ból lub dyskomfort w górnej części jamy brzusznej
  • uczucie pełności lub wzdęcia
  • dokuczliwe odbijanie
  • zgaga, czyli uczucie pieczenia za mostkiem
  • kwaśny smak w ustach
  • regurgitacje, czyli cofanie się treści pokarmowej z żołądka do przełyku i jamy ustnej
  • nudności i wymioty.

Do lekarza należy udać się, gdy pojawiają się nowe objawy u osoby z dyspepsją, takie jak:

  • chudnięcie
  • luźne, czarne stolce mogące być objawem krwawienia z przewodu pokarmowego
  • gorączka
  • ból promieniujący do szyi i ramion, gdyż może to oznaczać zawał mięśnia sercowego
  • ból stały, silny, z towarzyszeniem wymiotów.

Objawy dyspepsji są bardzo często podobne do choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy oraz zespołu jelita drażliwego.

PRZYCZYNY NIESTRAWNOŚCI

Objawy dyspeptyczne mogą być spowodowane zarówno przyczynami organicznymi, jak i zaburzeniami czynności przewodu pokarmowego.

Podstawowe przyczyny dyspepsji czynnościowej:

  • zwiększone wydzielanie kwasu solnego w żołądku
  • nadmierna wrażliwość błony śluzowej (głównie dwunastnicy) na kwas solny
  • opóźnione opróżnianie żołądka z jego zawartości
  • refluks dwunastniczo-żołądkowy, czyli cofanie się treści pokarmowej z dwunastnicy do żołądka.

Przyczyny organiczne dyspepsji:

Czynniki sprzyjające niestrawności:

  • przejadanie się, często połączone z nadmiernym spożyciem alkoholu
  • nadużywanie leków przeciwbólowych
  • jedzenie pod wpływem stresu
  • otyłość.

DIAGNOSTYKA NIESTRAWNOŚCI

  • pierwszym etapem rozpoznania jest dokładne badanie i rozmowa z pacjentem
  • w celu wykluczenia innych chorób lekarz może zlecić badanie endoskopowe górnego odcinka przewodu pokarmowego (gastroskopia)
  • USG jamy brzusznej.

LECZENIE NIESTRAWNOŚCI

Jeśli dyspepsja jest spowodowana przyczyną organiczną, lekarz podejmuje próbę leczenia choroby podstawowej.

Jeśli przyczyna niestrawności jest czynnościowa, stosuje się:

  1. leki obniżające wydzielanie kwasu solnego w żołądku (inhibitory pompy protonowej i blokery receptorów histaminowych H2)
  2. leki prokinetyczne przyspieszające perystaltykę przewodu pokarmowego (pomagają w opróżnianiu żołądka)
  3. test na obecność bakterii Helicobater pylori w żołądku, i w razie ich stwierdzenia, wdrożenie leczenia eradykacyjnego (zlikwidowanie wszystkich bakterii H. pylori żyjących żołądku)
  4. leki rozkurczowe, gdy pojawiają się dolegliwości bólowe
  5. preparaty ziołowe: siemię lniane, dziurawiec, mięta, wyciąg z liści karczochów.

PORADY LEKARZA

 NALEŻY:

  • wyłączyć z diety pokarmy wzdymające, takie jak fasola, kapusta, brukselka
  • starannie przeżuwać pokarmy
  • spożywać posiłki powoli i w spokoju
  • zrezygnować z palenia
  • unikać wytężonego wysiłku fizycznego tuż po zjedzeniu posiłku
  • unikać sytuacji stresowych
  • pić napary z ziół, np.:
    • tuwału (zmniejszającego wydzielanie soku żołądkowego)
    • mięty pieprzowej
    • rumianku lub melisy
    • gorzknika kanadyjskiego
    • korzenia mniszka ziela piołunu.

 NIE NALEŻY:

  • spożywać obfitych, wysoko tłuszczowych posiłków
  • pić gazowanych napojów
  • żuć gumy
  • pić kawy
  • pić alkoholu
  • spożywać pokarmów ostro przyprawionych
  • spożywać pokarmów bardzo zimnych lub bardzo ciepłych
  • przyjmować leków uszkadzających żołądek, należy skontaktować się w tej sprawie z lekarzem
  • odpoczywać po jedzeniu w pozycji leżącej, zaleca się raczej spacerować nie, które może skutecznie pobudzać trawienie.

 

Zapalenie trzustki

Zapalenie trzustki
Zapalenie trzustki jest chorobą, której istotą jest powstanie nieodwracalnych zmian w miąższu narządu, początkowo z upośledzeniem funkcji zewnątrzwydzielniczej (soki trawienne), ...
Czytaj Dalej

Zespół jelita drażliwego

Zespół jelita drażliwego
Zespół jelita drażliwego jest to przewlekła choroba jelita cienkiego i grubego (głównie okrężnicy), o charakterze nawrotowym, objawiająca się bólem brzucha, ...
Czytaj Dalej

Kamica pęcherzyka żółciowego

Kamica pęcherzyka żółciowego
Kamica pęcherzyka żółciowego jest to choroba spowodowana powstawaniem złogów (kamieni żółciowych, stanowiących twarde bryłki cholesterolu lub soli żółciowych) w pęcherzyku ...
Czytaj Dalej

Zapalenie wątroby

Zapalenie wątroby
Zapalenie wątroby to reakcja narządu na czynniki uszkadzające. Zapalenie wątroby może być spowodowane wieloma przyczynami. Najczęściej wywołują je: czynniki infekcyjne, ...
Czytaj Dalej