Zespół jelita drażliwego jest schorzeniem, które dotyka w Polsce, według danych literaturowych, od 13 do 20% populacji i jest bardzo częstą przyczyną wizyt u lekarza gastroenterologa. Niestety, pomimo licznych przeprowadzonych badań, przyczyna pojawienia się choroby nie została do tej pory poznana. Choroba określana jest jako czynnościowa, co oznacza, że pomimo występowania objawów, lekarz nie stwierdza istotnych odchyleń w zakresie fizjologii oraz anatomii.

Jakie są objawy i jak stawia się rozpoznanie IBS?

Wyróżnianych jest kilka postaci tej jednostki chorobowej – z biegunką, z zaparciami, mieszana oraz nieokreślona. Jednym z głównych objawów doskwierających pacjentowi są dolegliwości bólowe, które najczęściej lokalizują się w podbrzuszu, w dolnym, lewym kwadrancie. Ból ten może być scharakteryzowany w różny sposób, często jednak jest opisywany jako ostry, nękający oraz kurczowy. Dolegliwości rzadko występują w porze nocnej, jednakże nie jest to wykluczone.

Innymi problemami osób dotkniętych tą chorobą są: biegunka oraz zaparcia. W różnych okresach choroby u tej samej osoby mogą występować naprzemiennie wymienione wyżej objawy. W biegunce stolec jest najczęściej konsystencji płynnej lub półpłynnej. W obu wariantach tego zespołu chorzy zgłaszają bardzo częste parcia na oddanie stolca z towarzyszącym uczuciem niepełnego wypróżnienia. Kolejnymi występującymi w przebiegu tej choroby dolegliwościami, na które uskarżają się pacjenci, są wzdęcia. Rozpoznanie IBS jest to rozpoznanie z wykluczenia – stawia się je po przeprowadzeniu szeregu badań laboratoryjnych oraz obrazowych, a także po spełnieniu czwartych kryteriów rzymskich – ból pierwszy raz pojawił się przynajmniej sześć miesięcy wcześniej, trwa w ciągu ostatnich trzech miesięcy średnio przez jeden dzień w tygodniu, a także spełnia przynajmniej dwa z wymienionych kryteriów:

  • związany jest z wypróżnieniem,
  • związany jest ze zmianą częstości wypróżnień (zatwardzenie lub biegunka),
  • wygląd stolca ulega zmianie.

Występowanie oraz stopień nasilenia się objawów związany jest również ze stresem psychicznym.

Jak leczony jest zespół jelita drażliwego?

Niezwykle istotnym elementem terapii wydaje się być dieta. Posiłki powinny być spożywane spokojnie, bez zbędnego pośpiechu. Poprawę przynieść może również spożywanie posiłków bogatych w rozpuszczalny błonnik. Unikać należy takich produktów, które mogą powodować powstawanie wzdęć i nasilanie tym samym dolegliwości bólowych, np. warzyw takich jak brukselka czy kalafior. W przypadku wzdęć, które u niektórych chorych są bardzo nasilone, warto wiedzieć o możliwości zastosowania farmakoterapii, preparaty zawierające symetykon są skuteczne w zwalczaniu tej dolegliwości. Należy również pamiętać o komponencie psychogennym tej jednostki chorobowej – niezwykle cenne wydają się być umiejętności radzenia sobie ze stresem. Zawsze warto jednak zasięgnąć opinii specjalisty i w przypadku występowania niepokojących objawów udać się do lekarza.