Kręcz szyi to nieprawidłowe ułożenie głowy i szyi względem tułowia, polegające na pochyleniu głowy do boku. Jednocześnie twarz zwrócona jest w stronę przeciwną, a podbródek lekko uniesiony. Ułożenie to nie podlega woli człowieka, chociaż w przypadkach nabytych udaje się na pewien czas siłą woli ustawić głowę w położeniu prawidłowym.

Kręcz szyi może wystąpić jako:

postać wrodzona — dziecko rodzi się z kręczem

postać nabyta — w każdym wieku.

Głównym mięśniem odpowiedzialnym za ruchy szyi do boków jest mięsień mostkowo-obojczykowo-sutkowy, można go łatwo wyczuć, przykładając rękę do szyi z boku i wykonując zwrot głowy w stronę przeciwną. W przypadku prawostronnego kręczu, szyja zbliżona jest do prawego barku, natomiast twarz „patrzy” w lewą stronę.

OBJAWY I PRZYCZYNY KRĘCZU SZYI

1. Wrodzony kręcz szyi pochodzenia mięśniowego

  • powstaje w życiu płodowym na skutek skrócenia, zwłóknienia i zbliznowacenia mięśnia mostkowo-obojczykowo-sutkowego.
  • poza charakterystycznym ustawieniem głowy i szyi występują zaburzenie rozwoju twarzoczaszki oraz wady zgryzu

2. Wrodzony kręcz szyi pochodzenia kostnego

  • powstaje w życiu płodowym na skutek nieprawidłowego rozwoju kręgów szyjnych, które po jednej stronie są niższe, co powoduje przygięcie szyi w tę stronę

3. Kręcz szyi ułożeniowy

  • powstaje w życiu płodowym w wyniku nieprawidłowego ułożenia płodu w macicy
  • brak zmian w mięśniu mostkowo-obojczykowo-sutkowym

4. Nabyty kręcz karku powstały w czasie życia może być skutkiem:

  • urazu szyi, także blizny po oparzeniach
  • zmian zapalnych, np. po zapaleniu mózgu
  • niedowładu mięśni szyi
  • wad wzroku i słuchu — osoba stara się zrekompensować niesprawny narząd, zmieniając ustawienie głowy
  • wzmożonego napięcia mięśni szyi (nazywany jest wtedy kurczowym kręczem karku).

Kurczowy kręcz karku (spastyczny kurcz karku)

  • zaliczany jest do dystonii ogniskowych
  • najczęściej jego przyczyna jest nieznana
  • niekiedy powstaje po pewnym czasie od urazu głowy lub szyi
  • może być spowodowany przyjmowaniem leków
  • u części chorych spotyka się obciążenie rodzinne
  • może dojść do niego w nocy lub np. przy wykonywaniu czynności skupiających uwagę i wymagających pracy obu rąk, np. przy komputerze
  • narasta w przeciągu sekund
  • nasila się w miarę trwania choroby i jest procesem dynamicznym
  • może trwać latami, z okresami poprawy
  • może dotyczyć osób w każdym wieku, jednak najczęściej spotyka się go u osób między 30. a 50. rokiem życia
  • zaburzenie dotyczy głównie mięśnia mostkowo-obojczykowo-sutkowego i mięśnia czworobocznego, które ulegają silnemu skurczowi
  • obok charakterystycznego ustawienia głowy mogą występować:
    • ból szyi
    • potrząsanie głową.

DIAGNOSTYKA KRĘCZU SZYI

Diagnostyka opiera się o:

  • opis objawów i badanie pacjenta
  • badanie radiologiczne odcinka szyjnego kręgosłupa
  • badanie elektromiograficzne mięśni szyi
  • rezonans magnetyczny szyi.

LECZENIE KRĘCZU SZYI

Wrodzony kręcz szyi pochodzenia mięśniowego – stosuje się intensywne leczenie fizykoterapią od pierwszych dni życia. Możliwe jest także leczenie operacyjne. Rodzice uczeni są, jak codziennie prowadzić gimnastykę swojego dziecka. Pomocne jest takie układanie dziecka w łóżeczku, aby spojrzenie w kierunku interesujących go przedmiotów lub osób wymagało ruchu głowy w przeciwnym kierunku niż występuje kręcz.

Wrodzony kręcz szyi pochodzenia kostnego – leczenie sprowadza się do gipsowych opatrunków lub kołnierzy ortopedycznych.Wykonuje się także fizykoterapię.

Kręcz szyi ułożeniowy – ustępuje samoistnie.

Kurczowy kręcz karku – leczenie farmakologiczne polega na podaniu toksyny botulinowej do mięśni (jest to toksyna wytwarzana przez bakterię Clostridium botulinum, nazywana potocznie jadem kiełbasianym). Leczniczo podaje się dawki o wiele mniejsze od szkodliwej. Substancja powoduje porażenie mięśni.

Leczenie operacyjne polega na przecięciu nerwów odpowiedzialnych za ruch mięśnia, który objęty jest skurczem.

U osób, u których nie udało się uzyskać poprawy, można zastosować głęboką stymulację mózgu.

PORADY LEKARZA

 NALEŻY

  • spać z niewielką poduszką pod głową
  • stosować masaże
  • stosować maści rozgrzewające
  • czasem na początku wystąpienia kręczu delikatnie dotknąć brody i pchnąć ją w stronę przeciwną do kręczu, pozwala to na powrót głowy do pozycji prawidłowej
  • podjąć próby zrelaksowania:
    • słuchanie spokojnej muzyki (niskie tony)
    • patrzenie na zielone światło.

 NIE NALEŻY:

  • bagatelizować objawów
  • zapominać o prawidłowym układaniu dziecka w łóżeczku
  • długo przebywać w pozycji, w której napięte są mięśnie szyi.

 

Skrzywienie kręgosłupa

Skrzywienie kręgosłupa
Skrzywienie kręgosłupa to zniekształcenie powstałe w wyniku zaburzeń symetrii kręgów i odchylenia ich od linii pionu ciała, z towarzyszącym przesunięciem ...
Czytaj Dalej

Kolagenozy

Kolagenozy
Kolagenozy obecnie są nazywane chorobami układowymi tkanki łącznej. Mają podobny mechanizm powstania. Dochodzi do zachwiania równowagi immunologicznej, co powoduje powstanie ...
Czytaj Dalej

Zapalenia stawów

Zapalenia stawów
Zapaleniem stawów określa się stan zapalny obejmujący błonę maziową wyściełającą staw. Staw to ruchome połączenie co najmniej dwóch kości. Zawiera ...
Czytaj Dalej

Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa

Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa
Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa (ZZSK, choroba Bechterewa) jest postacią zapalenia stawów kręgosłupa oraz stawów krzyżowo-biodrowych. Występuje częściej u mężczyzn. Jest ...
Czytaj Dalej