Najważniejsze w utrzymaniu dobrego stanu zdrowia są aktywność fizyczna i zdrowa, zbilansowana dieta. Kupując w sklepach produkty gotowe należy być szczególnie uważnym i dokładnie czytać etykiety, ponieważ większość gotowych produktów, nie tylko tych słodkich, zawiera cukier, często duże jego ilości. Co zrobić aby ograniczyć jego spożycie? Czym go zastąpić chorując na cukrzycę, insulinooporność czy będąc na diecie redukcyjnej? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz w tekście poniżej.

Właściwe odżywianie przy cukrzycy – czym zastąpić cukier?

Według danych WHO z 2016 – 2017 roku, około 425 milionów osób na świecie choruje na cukrzycę, a w Polsce chorych jest ponad 3 miliony osób. Szacuje się, że za 10 lat w Polsce na cukrzycę może chorować nawet 5 milionów osób.

Do głównych objawów cukrzycy należą: wzmożone pragnienie, częste oddawanie moczu i wysokie stężenie cukru we krwi. Leczeni cukrzycy to przede wszystkim normowanie cukru we krwi, ale również zapobieganie powikłaniom.

Sacharoza i alkohole cukrowe (poliole)

Sacharoza czyli główny składnik cukru białego to węglowodan prosty z grupy sacharydów. Czystość sacharozy przewyższa 99,5% i to właśnie ta cecha jest jej dużą wadą ponieważ oczyszczona jest z wszelkich witamin i minerałów tworząc istną bombę kaloryczną. Sacharoza pozyskiwana jest z buraków cukrowych lub trzciny cukrowej.  Zbudowana jest z dwóch cukrów prostych glukozy i fruktozy. Jej trawienie rozpoczyna się już w ustach za pomocą śliny. Powoduje skoki poziomu cukru we krwi i stymuluje wydzielanie insuliny.

Do alkoholi cukrowych należą m.in. erytrytol, ksylitol, mannitol i sorbitol. Budową przypominają cząsteczkę alkoholu, ale mają dołączone dodatkowe grupy hydroksylowe. Metabolizm polioli, w tym ksylitolu, przebiega zupełnie inaczej niż w przypadku węglowodanów złożonych.

Ksylitol – co to jest?

Ksylitol to naturalna substancja słodząca pochodząca z kory brzozy. Naturalnie występuje w niektórych owocach i warzywach. Wyglądem do złudzenia przypomina biały cukier, ma jednak o 40% kalorii mniej niż sacharoza, niski indeks glikemiczny oraz, w przeciwieństwie do sacharozy, jego spożycie niesie wiele korzyści zdrowotnych.

Ksylitol – kalorie

Ksylitol to 2,4 kcal na 1 gram, dla porównania sacharoza to 4 kcal na 1 gram. Indeks glikemiczny ksylitolu wynosi 8. Indeks glikemiczny jest parametrem umożliwiającym klasyfikację produktów spożywczych pod względem ich wpływu na stężenie glukozy we krwi po posiłku.

Ksylitol dla diabetyków

Ksylitol jest polecany diabetykom oraz osobom z hiperglikemią ze względu na niską kaloryczność i niski indeks glikemiczny. Jego metabolizm przebiega bez lub przy minimalnym udziale insuliny. Oznacza to, że nie powoduje wzrostu stężenia glukozy we krwi i nie stymuluje wydzielania insuliny. Jest zatem bezpieczny dla diabetyków. Może być stosowany tak samo jak cukier biały – do słodzenia napojów, wypieków, deserów i przetworów.

Ksylitol – inne korzyści

Równowaga kwasowo-zasadowa

Ksylitol, w przeciwieństwie do sacharozy, wywołuje odczyn zasadowy w organizmie. Spożywanie ksylitolu pomaga przywrócić równowagę alkaiczną i stworzyć warunki niesprzyjające rozwojowi szkodliwych mikroorganizmów.

Działanie przeciwpróchnicze

Ksylitol działa również korzystnie na zdrowie naszych zębów i jamy ustnej. Dzieje się tak ponieważ ksylitol nie ulega fermentacji w jamie ustnej i dlatego bakterie nie mogą przekształcać go do kwasu w jamie ustnej. Ksylitol likwiduje także nieprzyjemny oddech z ust, działa odświeżająco na nasz oddech.

Profilaktyka stanów zapalnych

Ksylitol posiada działanie przeciwgrzybicze, przeciwbakteryjne oraz przeciwdrożdżowe. Literatura wskazuje na skuteczne działanie roztworu ksylitolu na bakterie wywołujące stany zapalne, np. ucha. Według specjalistów przeciwdziała również rozwojowi drożdżaków (Candida albicans).

Ksylitol – gdzie go kupić?

Ksylitol można kupić w sklepach stacjonarnych ze zdrową żywnością, wielu sklepach internetowych, np. cosdlazdrowia.pl, oraz w niektórych supermarketach. W supermarketach najlepiej szukać go na półkach ze zdrową żywnością.

Kylitol – działanie uboczne

Ksylitol jest bezpieczną substancją słodzącą dla dorosłych jak i dla dzieci. Jego efekty uboczne wynikają jedynie z jego nadmiernego spożycia. Mogą pojawić się wtedy bóle brzucha, wzdęcia, biegunka. Nie ma ustalonej maksymalnej dawki spożycia ksylitolu jednak trzeba pamiętać aby nie spożywać go w nadmiernych ilościach, szczególnie kiedy dopiero zaczynami nasze kuchenne przygody z tym poliolem.